دسته: خسرو پرویز

و زین روى بنشست بهرام گرد

بزرگان برفتند با او و خرد

سپهبد بپرسید زان سرکشان

که آمد ز خویشان شما را نشان‏

فرستید هر کس که دارید خویش

که باشند یکدل بگفتار و کیش‏

گریشان بیایند و فرمان کنند

به پیمان روان را گروگان کنند

سپه ماند از بردع و اردبیل

از ارمنّیه نیز بى‏مرد و خیل‏

بهشتم بیاراست خورشید چهر

سپه را بکردار گردان سپهر

ز درگاه برخاست آواى کوس

هوا شد ز گرد سپاه آبنوس‏

سپاهى گزین کرد ز آزادگان

بیامد سوى آذرابادگان‏

دو هفته بر آمد بفرمان شاه

بلشکر گه آمد دما دم سپاه‏

سرا پرده شاه بر دشت دوک

چنان لشکرى گشن و راهى سه دوک‏

نیاطوس را داد لشکر همه

بدو گفت مهتر تویى بر رمه‏

و زان جایگه با سواران گرد

عنان باره تیز تگ را سپرد

چو پیروز شد سوى ایران کشید

بر شهریار دلیران کشید

بروز چهارم بآموى شد

ندیدى زنى کو جهانجوى شد

بآموى یک چند بنشست و بود

بدلش اندرون داوریها فزود

یکى نامه سوى برادر بدرد

نوشت و ز هر کارش آگاه کرد

نخستین سخن گفت بهرام گرد

بتیمار و درد برادر بمرد

ترا و مرا مزد بسیار باد

روان وى از ما بى‏آزار باد

دگر گفت با شهریار بلند

بگوى آنچ از من شنیدى ز پند

بدان نامور تخت و جاى مهى

بزرگى و دیهیم شاهنشهى‏

جهاندار همداستانى نکرد

از ایران و توران بر آورد گرد

چو آن دادگر شاه بیداد گشت

ز بیدادى کهتران شاد گشت‏

بیامد فرخ زاد آزرمگان

دژم روى با زیردستان ژکان‏

ز هر کس همى خواسته بستدى

همى این بران آن برین بر زدى‏

بنفرین شد آن آفرینهاى پیش

که چون گرگ بیداد گر گشت میش‏

ز لشکر گزین کرد بهرام شیر

سپاهى جهانگیر و گرد و دلیر

چو کردند با او دبیران شمار

سپه بود شمشیر زن صد هزار

ز خاقانیان آن سه ترک سترگ

که بودند غرنده بر سان گرگ‏

بجنگ آوران گفت چون زخم کوس

بر آید بهنگام بانگ خروس‏

شما بر خروشید و اندر دهید

سران راز خون بر سر افسر نهید

بشد تیز لشکر بفرمان گو

سه ترک سر افرازشان پیش رو

بر لشکر شهریار آمدند

جفا پیشه و کینه دار آمدند

چو برزد ز دریا درفش سپید

ستاره شد از تیرگى ناامید

تبیره زنان از دو پرده سراى

برفتند با پیل و با کرّ ناى‏

خروش آمد و ناله گاودم

هم از کوهه پیل رویینه خم‏

تو گفتى بجنبد همى دشت و راغ

شده روى خورشید چون پر زاغ‏

چو ایرانیان برکشیدند صف

همه نیزه و تیغ هندى بکف‏

زمین سربسر گفتى از جوشنست

ستاره ز نوک سنان روشنست‏

ازان پس بآرام بنشست شاه

چو برخاست بهرام جنگى ز راه‏

ندید از بزرگان کسى کینه جوى

که با او بروى اندر آورد روى‏

بدستور پاکیزه یک روز گفت

که اندیشه تا کى بود در نهفت‏

کشنده پدر هر زمان پیش من

همى بگذرد چون بود خویش من‏

چو روشن روانم پر از خون بود

همى پادشاهى کنم چون بود

نهادند خوان و مى‏ء چند خورد

هم آن روز بندوى را بند کرد

ازان پس چنین گفت با رهنما

که او را هم اکنون ببر دست و پا

چو آگاه شد زان سخن شهریار

همى داشت آن کار دشوار خوار

بدانست کان هست کار گراز

که گفته ست با قیصر رزمساز

بدان کش همى خواند و او چاره جست

همى داشت آن نامور شاه سست‏

ز پرویز ترسان بد آن بدنشان

ز درگاه او هم ز گردنکشان‏

شهنشاه بنشست با مهتران

هر آنکس که بودند ز ایران سران‏

ز اندیشه پاک دل را بشست

فراوان ز هر گونه‏یى چاره جست‏

و زان جایگه شد بپیش پدر

دو دیده پر از آب و پر خون جگر

چو روى پدر دید بردش نماز

همى بود پیشش زمانى دراز

بدو گفت کاین پهلوان سوار

که او را گزین کردى اى شهریار

بیامد چو شاهان که دارند فر

سپاهى بیاورد بسیار مر

بگفتم سخن هرچ آمد ز پند

برو پند من بر نبد سودمند

همه جنگ و پرخاش بد کام اوى

که هرگز مبادا روان نام اوى‏

هم آنگه ز کوه اندر آمد سپاه

جهان شد ز گرد سواران سیاه‏

و زان روى بهرام لشکر براند

بروز اندرون روشنایى نماند

همى گفت هر کس که راند سپاه

خرد باید و مردى و دستگاه‏

دلیران که دیدند خشت مرا

همان پهلوانى سرشت مرا

مرا برگزیدند بر خسروان

بخاک افگنم نام نوشین روان‏